آموزش های ویژه

راهنمای جامع کوددهی کرفس

برای تولید ساقه‌های کرفس ترد، ترد، ضخیم و با رنگ سبز باطراوت که در بازار تقاضای بالایی دارد، مدیریت اصولی تغذیه از ابتدای کاشت تا برداشت ضروری است. در این راهنما، نقش نیتروژن در رشد رویشی و ضخامت ساقه، پتاسیم فرگام شیمی پارس در افزایش کیفیت و طعم، و کلسیم و ریزمغذی‌ها در پیشگیری از توخالی شدن ساقه‌ها و عوارض فیزیولوژیک به طور تخصصی بررسی شده است.

راهنمای کاربردی کشاورزان برای کرفس (دو بخش)

بخش اول: کرفس و نشانه‌های کیفیت
بخش دوم: راهنمای کوددهی کرفس

 

 

بخش اول: کرفس و نشانه‌های کیفیت

کرفس سبزی‌ای برگ‌دار و ساقه‌ای از خانواده چتریان است که به‌صورت تازه‌خوری، سبزی خورشتی، آب‌کرفس و فرآوری‌شده مصرف می‌شود. بخش قابل عرضه آن شامل ساقه‌های گوشتی، برگ‌های سبز و شاداب و در برخی ارقام، دمبرگ‌های ضخیم و ترد است. کیفیت کرفس به تازگی، رنگ، تردی ساقه، یکنواختی بوته و نداشتن آلودگی یا آسیب مکانیکی بستگی دارد.

1-نشانه‌های کیفیت خوب کرفس

  • رنگ: برگ‌ها باید سبز روشن تا سبز تیره و متناسب با رقم باشند. زردی، رنگ‌پریدگی، لکه‌های قهوه‌ای، سیاه‌شدگی یا سوختگی حاشیه برگ نشانه افت کیفیت است.
  • بافت: ساقه‌ها باید سفت، ترد، آبدار و بدون حالت لاستیکی یا چوبی باشند. کرفس نرم، پلاسیده، فیبری یا توخالی کیفیت پایینی دارد.
  • اندازه: بوته‌های متوسط تا درشت، یکنواخت و دارای ساقه‌های پر و سالم بازارپسندی بیشتری دارند. ساقه‌های بسیار نازک یا بیش‌ازحد درشت و چوبی مطلوب نیستند.
  • تازگی: کرفس تازه دارای برگ‌های شاداب، ساقه‌های شکننده و عطر طبیعی است. پژمردگی، افتادگی برگ، خشکی ساقه یا بوی ترشیدگی نشانه ماندگی محصول است.
  • ظاهر خارجی: محصول باید عاری از گل‌ساقه‌رفتن، آسیب آفت، لکه‌های بیماری، پوسیدگی، گل‌ولای زیاد، شکستگی و صدمات ناشی از برداشت یا حمل‌ونقل باشد.
  • درجه رسیدگی: برداشت کرفس زمانی مناسب است که ساقه‌ها به ضخامت و طول بازارپسند رسیده، ترد و آبدار باشند و پیش از چوبی شدن یا گل‌ساقه‌رفتن محصول برداشت شوند.

2-درجه‌بندی کیفی کرفس بر اساس معیارهای تجاری

       درجه کیفی                                                                                                                         مشخصات 
ممتاز(صادراتی)بوته‌های یکنواخت، سبز، شاداب، تمیز و ترد؛ ساقه‌های سالم و بدون شکستگی، زردی، آفت‌زدگی یا پوسیدگی؛ مناسب بسته‌بندی و عرضه ممتاز
درجه یککرفس سالم، تازه و دارای رنگ و اندازه مناسب؛ با عیب‌های ظاهری بسیار محدود؛ مناسب بازار تازه‌خوری
درجه دودارای تفاوت جزئی در اندازه، کمی خمیدگی ساقه یا آسیب سطحی محدود؛ مناسب بازار محلی و مصرف روزانه
درجه سهساقه‌ها یا برگ‌های کم‌یکنواخت، درشت، ریز یا دارای عیب ظاهری بیشتر؛ مناسب آب‌گیری، خشک‌کردن و فرآوری، مشروط به نداشتن کپک و پوسیدگی
بخش دوم: راهنمای کوددهی کرفس

کرفس گیاهی با رشد رویشی سریع و نیاز غذایی نسبتاً بالا است. برای تولید ساقه‌های ضخیم، ترد، سبز و بازارپسند، تغذیه باید به‌صورت مرحله‌ای و همراه با آبیاری منظم انجام شود. مصرف بیش از حد نیتروژن، به‌ویژه نزدیک برداشت، می‌تواند تجمع نیترات در اندام خوراکی، رشد نامتعادل و افت کیفیت محصول را افزایش دهد.

1-نیازهای غذایی کرفس

  • نیتروژن (N): برای رشد برگ‌ها، سبزینگی و تولید ساقه‌های قوی ضروری است. کمبود آن با زردی برگ‌های پیر، رشد کند و نازک ماندن ساقه‌ها دیده می‌شود.
  • فسفر (P): در توسعه ریشه، استقرار بهتر نشا و رشد اولیه گیاه نقش دارد. کمبود فسفر باعث ضعف ریشه و تأخیر در رشد می‌شود.
  • پتاسیم (K): برای افزایش ضخامت، تردی، کیفیت و ماندگاری ساقه‌ها اهمیت دارد. سوختگی حاشیه برگ، ضعف ساقه و افت کیفیت می‌تواند نشانه کمبود پتاسیم باشد.
  • کلسیم (Ca): در استحکام بافت، سلامت برگ‌های جوان و کاهش سیاه‌شدگی داخلی ساقه مؤثر است.
  • منیزیم (Mg): برای تشکیل کلروفیل و فتوسنتز لازم است. زردی بین رگبرگ‌ها در برگ‌های پیر، از نشانه‌های کمبود آن است.
  • بور (B): در رشد بافت‌های جوان، یکنواختی ساقه و کاهش بدشکلی نقش دارد.
  • روی (Zn)، آهن (Fe) و منگنز (Mn): برای رشد ریشه، سبزینگی برگ‌ها و فعالیت‌های آنزیمی ضروری هستند؛ به‌خصوص در خاک‌های آهکی و با pH بالا.

2-انواع کود مناسب برای کرفس

  • کودهای آلی: کود دامی کاملاً پوسیده، کمپوست، ورمی‌کمپوست و اسید هیومیک. این مواد باعث بهبود ساختمان خاک، افزایش ظرفیت نگهداری آب و جذب بهتر عناصر غذایی می‌شوند.
  • کودهای شیمیایی: اوره، نیترات کلسیم، فسفات آمونیوم، سوپرفسفات تریپل، سولفات پتاسیم، سولفات منیزیم و کودهای ریزمغذی کلاته.
  • کودهای میکروبی: باکتری‌های حل‌کننده فسفر، آزادکننده پتاسیم و قارچ‌های مایکوریزا که می‌توانند رشد ریشه و جذب عناصر غذایی را تقویت کنند.

3-برنامه مرحله‌ای کوددهی کرفس

 آماده‌سازی زمین؛ پیش از کاشت یا انتقال نشا

هدف: اصلاح خاک، افزایش ماده آلی و تأمین ذخیره فسفر و پتاسیم.

  • کود دامی کاملاً پوسیده: ۲۰ تا ۲۵ تن/هکتار
  • سوپرفسفات تریپل: ۱۰۰ تا ۱۵۰ کیلوگرم/هکتار
  • سولفات پتاسیم: ۱۰۰ تا ۱۵۰ کیلوگرم/هکتار

کود دامی باید کاملاً پوسیده و عاری از بذر علف هرز باشد. بهتر است کودهای آلی، فسفر و پتاسیم پیش از نشاکاری با خاک مخلوط شوند.

هم‌زمان با نشاکاری

هدف: کمک به استقرار سریع نشا و تقویت رشد ریشه.

  • فسفات آمونیوم: ۵۰ تا ۷۵ کیلوگرم/هکتار
  • اسید هیومیک مایع: ۲ تا ۳ لیتر/هکتار

فسفات آمونیوم باید کمی پایین‌تر یا کنار محل ریشه قرار گیرد و با ریشه نشا تماس مستقیم و غلیظ نداشته باشد. اسید هیومیک نیز می‌تواند همراه آبیاری اولیه مصرف شود.

 رشد اولیه پس از استقرار

زمان: حدود ۱۵ تا ۲۰ روز پس از نشاکاری.

هدف: افزایش رشد برگ‌ها و توسعه اولیه بوته.

  • اوره: ۳۰ تا ۴۰ کیلوگرم/هکتار
  • یا نیترات کلسیم: ۳۰ تا ۴۰ کیلوگرم/هکتار

در خاک‌های دارای کمبود کلسیم یا در شرایطی که خطر ضعف بافت و سیاه‌شدگی داخلی وجود دارد، نیترات کلسیم انتخاب مناسب‌تری است. کود نیتروژنی باید همراه آبیاری و ترجیحاً در چند نوبت سبک مصرف شود.

 مرحله رشد فعال برگ و ساقه

زمان: حدود ۳۰ تا ۴۵ روز پس از نشاکاری.

هدف: افزایش سطح برگ، سبزینگی و تشکیل ساقه‌های پر و یکنواخت.

  • اوره: ۳۰ تا ۴۰ کیلوگرم/هکتار
  • کود کامل ۲۰-۲۰-۲۰: ۵ تا ۸ کیلوگرم/هکتار همراه آبیاری

در این مرحله از مصرف بیش از اندازه اوره خودداری شود؛ زیرا می‌تواند رشد بسیار نرم و آبکی، کاهش کیفیت و افزایش حساسیت گیاه به بیماری‌ها را ایجاد کند.

 شروع ضخیم شدن ساقه‌ها

زمان: حدود ۴۵ تا ۶۰ روز پس از نشاکاری.

هدف: افزایش قطر، تردی و استحکام ساقه‌ها.

  • نیترات کلسیم: ۴۰ تا ۵۰ کیلوگرم/هکتار
  • سولفات پتاسیم: ۳۰ تا ۵۰ کیلوگرم/هکتار

پتاسیم و کلسیم در این مرحله برای افزایش کیفیت ساقه اهمیت زیادی دارند. نیترات کلسیم را با کودهای فسفاته یا سولفاته در یک مخزن کودآبیاری مخلوط نکنید.

 رشد نهایی بوته و نزدیک برداشت

زمان: از تکمیل رشد بوته تا حدود ۲ هفته پیش از برداشت.

هدف: حفظ رنگ سبز، وزن، تردی و کیفیت بازارپسند محصول.

  • کود پتاسیم‌بالا: در هر نوبت کودآبیاری ۵ تا ۸ کیلوگرم/هکتار
  • مجموع مصرف کود پتاسیم‌بالا در این مرحله: ۲۰ تا ۳۰ کیلوگرم/هکتار
  • کلسیم-بور برای محلول‌پاشی: ۱ تا ۱٫۵ لیتر/هکتار

محلول‌پاشی کلسیم-بور باید در ساعات خنک روز انجام شود. در زمان برداشت محصول، از محلول‌پاشی کود و سم خودداری کنید.

 اواخر فصل؛ ۱۰ تا ۱۵ روز پیش از برداشت

هدف: کاهش تجمع نیترات و حفظ کیفیت محصول.

  • مصرف اوره و سایر کودهای نیتروژنی باید قطع شود.
  • آبیاری و کوددهی باید متناسب با شرایط خاک و میزان رشد محصول کاهش یابد.
  • در صورت نیاز واقعی، فقط مقدار محدودی پتاسیم قابل مصرف است.

4-جمع‌بندی مقدار تقریبی کود در یک فصل کشت کرفس

  • کود دامی کاملاً پوسیده: ۲۰ تا ۲۵ تن/هکتار
  • سوپرفسفات تریپل: ۱۰۰ تا ۱۵۰ کیلوگرم/هکتار
  • فسفات آمونیوم: ۵۰ تا ۷۵ کیلوگرم/هکتار
  • اوره: در مجموع ۶۰ تا ۸۰ کیلوگرم/هکتار، در دو نوبت
  • نیترات کلسیم: ۷۰ تا ۹۰ کیلوگرم/هکتار
  • سولفات پتاسیم: در مجموع ۱۳۰ تا ۲۰۰ کیلوگرم/هکتار
  • کود کامل ۲۰-۲۰-۲۰: ۵ تا ۸ کیلوگرم/هکتار
  • کود پتاسیم‌بالا: ۲۰ تا ۳۰ کیلوگرم/هکتار
  • اسید هیومیک مایع: ۲ تا ۳ لیتر/هکتار
  • کلسیم-بور برای محلول‌پاشی: ۱ تا ۱٫۵ لیتر/هکتار
  • کود میکرو کامل: ۱ تا ۲ کیلوگرم/هکتار، در صورت مشاهده کمبود و طبق برچسب محصول

5-نیاز تقریبی هر بوته کرفس در طول فصل

  • نیتروژن خالص (N): ۰٫۸ تا ۱٫۵ گرم/گیاه
  • فسفر  : ۰٫۴ تا ۰٫۸ گرم/گیاه
  • پتاسیم : ۱ تا ۲ گرم/گیاه
  • کلسیم: ۰٫۳ تا ۰٫۶ گرم/گیاه
  • کود دامی کاملاً پوسیده: حدود ۱۵۰ تا ۳۰۰ گرم/گیاه به‌صورت توزیع یکنواخت در مزرعه

توصیه‌های اجرایی مهم

  1. نیتروژن را تقسیط کنید. مصرف یک‌باره نیتروژن باعث رشد نامتعادل و افزایش تجمع نیترات در ساقه و برگ می‌شود.

  2. پیش از برداشت، نیتروژن را قطع کنید. مصرف اوره و نیترات کلسیم باید حدود ۱۰ تا ۱۵ روز قبل از برداشت متوقف شود.

  3. پتاسیم و کلسیم را جدی بگیرید. این عناصر باعث افزایش تردی، استحکام، رنگ مناسب و ماندگاری کرفس می‌شوند.

  4. آبیاری منظم ضروری است. کم‌آبی یا نوسان شدید رطوبت خاک می‌تواند موجب تلخی، پوکی ساقه و افت کیفیت محصول شود.

  5. از اختلاط کودهای ناسازگار جلوگیری کنید. نیترات کلسیم نباید در یک مخزن با کودهای فسفاته یا سولفاته ترکیب شود.

  6. آزمون خاک و آب مبنای برنامه نهایی است. مقادیر ارائه‌شده عمومی هستند و در خاک‌های شور، آهکی یا دارای pH بالا باید با نظر کارشناس تنظیم شوند.

After
Before
فرگام شیمی پارس

«با تکیه بر دانش فنی و تجربه تخصصی، برای هر محصول راهنمایی‌های دقیق کوددهی ارائه می‌دهیم تا به رشد بهتر، کیفیت بالاتر و برداشت پربارتر کمک شود.در ضمن این پیشنهاد به صورت کلی می باشد و برای نتیجه گیری بهتر حتماً از آنالیز خاک و نظر کارشناسان کشاورزی گروه فرگام شیمی پارس استفاده نمایید.»

مهندس محمدجواد طاهری

مدیرعامل

جزئیات آموزش

راهنمای کوددهی کرفس
گروه فرگام شیمی پارس
1 فروردین 1404

میانبر

جهت رفتن به صفحات دیگر به لینک های زیر مراجعه کنید .

آماده رشد هستید؟

بیایید امروز صحبت کنیم!

تلفن پشتیبانی 24/7: 46220136-086

fargam2025@gmail.com

استان مرکزی ، خمیــن ، خیابان شریعتی ، مجتمع الماس شهر

سبد خرید (0 آیتم)